Leve de democratie, weg met de politici

Leve de democratie, weg met de politici

Over drie weken, op 19 maart, zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Het worden historische verkiezingen: naar verwachting blijft de opkomst voor het eerst in de geschiedenis over het hele land gemeten onder de vijftig procent. Voor het eerst zijn de thuisblijvers in de meerderheid. Wat mij betreft hebben ze groot gelijk. Verkiezingen zijn, zeker in het geval van de gemeenteraad, een poppenkast die de democratie meer kwaad dan goed doen. Verkiezingen leiden er, in de huidige maatschappelijke context, toe dat nergens meer een inhoudelijk publiek debat wordt gevoerd. Politici zijn niet bezig met het samen vinden van oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken, maar uitsluitend met het scoren van punten voor de volgende verkiezingen, die elk moment weer voor de deur kunnen staan. Lees hierover vooral het uitstekende stuk dat David van Reybrouck afgelopen najaar in De Correspondent schreef, onder de veelzeggende titel Hoe verkiezingen verziekingen werden. Verkiezingen zouden beter kunnen worden afgeschaft. Maar als ik dat zeg, dan kijken mensen mij wat vreemd aan. Op zijn minst. De denkfout die veel mensen maken, is dat ze democratie gelijk stellen aan verkiezingen. Vandaar ook elke keer de oproep om toch vooral je stem niet verloren te laten gaan. Je voorouders hebben gevochten voor dit democratisch recht! Het is onzin, maar wel onzin waar alle politieke partijen het over eens zijn. En dat is geen wonder, want zij zijn het die (als enige) werkelijk baat hebben bij verkiezingen. Zij zijn het die weer voor vier jaar verzekerd zijn van macht, invloed en geld. Goedbeschouwd zijn de politieke partijen niets anders dan middle men, poortwachters, van dezelfde soort als platenmaatschappijen en uitgevers. Zij bepalen naar...
Waarom Je Niks Meer Met De Creatieve Industrie Moet Willen

Waarom Je Niks Meer Met De Creatieve Industrie Moet Willen

Ik zie het nog wel eens opduiken, het begrip ‘de creatieve industrie’. Ik heb er eens over nagedacht en je zou er eigenlijk niks meer mee moeten willen. Ik zal uitleggen waarom. Verkeerd uitgelegd Het concept “De Creatieve Industrie” is jarenlang verkeerd uitgelegd door de meeste partijen in Nederland. Met name de overheid zat nogal scheef op het thema te hameren. Zoals Richard Florida het volgens mij bedoelde, ging dit over een aangenaam leefklimaat (vrijzinnig en ondernemend) en had dit zijn weerslag op de economie, onder andere door een gunstig vestigingsklimaat en een ‘plug and play’ context waar je als nieuwkomer gemakkelijk je startup of innovatie kon realiseren. Dit is gekaapt en vervormd tot zoiets als: als je maar een levendige creatieve industrie (en homosexuelen) in je stad hebt, groeit de economie. Plus, het gedachtengoed komt uit 2002, nota bene. Je kunt niet zeggen dat er weinig is veranderd de afgelopen jaren. Daarnaast is ‘industrie’ nogal iets anders dan ‘klasse’ en Florida sprak over ‘de creatieve klasse’, maar dat was vast niet calvinistisch genoeg, of klonk te elitair. Draak van een woord Het woord ‘industrie’ is een draak van een woord in deze context en bijna niemand kan zich ermee vereenzelvigen. Het is een  archaïsche term voor iets wat nauwelijks meer in een hokje te plaatsen is. Het is een te industrieel woord voor een beweging die over iets heel anders gaat. Iets wat niet mechanisch, schaalbaar of automatiseerbaar is. Natuurlijk kun je iets terugbrengen tot kerngetallen en de output van de uitvoerende creatieve of innovatieve sector tot product bombarderen, maar dan denk je teveel als een econoom en...
De Social Enterprise verlegt alle grenzen

De Social Enterprise verlegt alle grenzen

Er bestaan veel verschillende beelden en definities van wat een ‘social enterprise’ nu eigenlijk is. In dit artikel betogen we dat een essentieel kenmerk, misschien wel haar belangrijkste kenmerk, is dat de social enterprise geen harde binnen- of buitengrenzen kent. Hierdoor is ze beter dan de traditionele organisatie toegerust voor de dynamiek van de kennis- en netwerkeconomie. Kort gezegd: je moet je grenzen wel verleggen, omdat er in de buitenwereld allerlei grenzen aan het verdwijnen zijn. De grens tussen producent en consument Tot een jaar of twintig geleden was de wereld lekker overzichtelijk. Je had producenten en je had consumenten. Producenten maakten dingen en consumenten kochten die dingen. Of ze kochten ze niet, en dan liep het slecht af met die producent. Om die kans te verkleinen vonden we de marketing uit. Een verzameling technieken om de consument ervan te overtuigen dat hij ons product echt heel erg graag wou kopen. Co-creatie De eerste barst in dit overzichtelijke plaatje was misschien wel  de trend van co-creatie. Vooral in de B2B-markt gingen bedrijven in een steeds vroeger stadium met hun klanten om tafel zitten om een beter product te realiseren. In de online-economie kwam het adagium launch fast, launch often op: je lanceert je website, je meet wat er gebeurt en je past je product daar direct op aan. De nieuwste trend hierin is live A/B testing: je lanceert je advertentie of je webshop-pagina in twee versies, meet een paar uur lang welke het beste presteert en leidt vervolgens al het verkeer daar naartoe. Allemaal manieren om de klant, de consument, in het productieproces te betrekken. Democratisering van de productie...
De Zen van doen, of: hoe shit happens

De Zen van doen, of: hoe shit happens

Het mantra van de huidige tijd lijkt wel te zijn: doe dingen! Doe veel dingen! Denk niet te lang na, onderzoek niet te veel, maar ga direct aan de slag. Wat je onderweg leert is nuttiger dan zowat alles wat je van te voren kunt onderzoeken. Ever tried? Ever failed? No matter. Try again. Fail again. Fail better. – Samuel Beckett [inlinetweet prefix=”” tweeter=”lykle” suffix=””]Het is een levenshouding die past bij idioten en bij mensen die een startup beginnen[/inlinetweet]. Het is een aantrekkelijke levenshouding die goed past bij het masculiene ‘ronkende’ actiegerichte opgezweepte ‘entrepreneurial’ denken dat nog steeds in de mode is. Want gewoon iets gaan doen is voor vrijwel iedereen mogelijk. Geen machines om te kopen, geen banken om een investering bij los te peuteren. Geen zwartkijkers om te moeten overtuigen. Gewoon lekker zelf beginnen. Waar wacht je nog op? De democratisering van actie Laten we wel wezen, het is ook (zeker in de westerse wereld) oneindig veel makkelijker geworden om iets te gaan doen. [inlinetweet prefix=”” tweeter=”lykle” suffix=””]We zitten niet meer vast in de verplichtende structuren en zuilen van vroeger[/inlinetweet]. We zijn hoger opgeleid, we hebben betere middelen tot onze beschikking en veel van wat je nodig hebt om iets te maken dat er nog niet was is nu bereikbaar voor mensen zonder (oud) geld of een groot netwerk. Veel van de traditionele poortwachters die vroeger bepaalden wat wel en niet een groter publiek bereikte, zijn bovendien ook verdwenen. Dus: alle ruimte voor het individu en diens acties! Los van verantwoordelijkheid Denken vanuit een startup is heel aantrekkelijk. Er is (nog) niemand afhankelijk van je, dus je...
De Onzichtbare Hand

De Onzichtbare Hand

“Die ideologie van ‘er is  geen ideologie meer,’ dat is eigenlijk de laatst overgebleven ideologie. Maar het is dus wél een ideologie. De idee dat er geen alternatief is voor de mondiale economie waarin we nu zitten, is extreem ideologisch. Die ideologie bestaat nu een paar decennia, maar hij zal er echt niet altijd blijven en is er ook lang niet altijd geweest.” (socioloog Willem Schinkel in een interview in de Volkskrant, 2 juni 2012) 1. Toen Diego Maradonna in de halve finale van het wereldkampioenschap voetbal van 1986 (in Mexico, tegen Engeland) met zijn hand de 1-0 scoorde, verklaarde hij na afloop dat dit “de hand van God” was. Daarmee bedoelde hij niet dat hij God was (denk ik), maar dat hij niet meer had gedaan dan de voorzienigheid een handje helpen. Engeland had vier jaar eerder Argentinië vernederd in de Falkland-oorlog en had dus nog wat tegoed. Bovendien: hij was verreweg de beste voetballer van dat moment; Maradonna en Argentinië hoorden gewoon in de finale en Engeland niet. En waarschijnlijk speelde ook wel mee dat Maradonna, opgegroeid in de sloppen van Villa Fiorito, beschikte over wat we een ‘winnaarsmentaliteit’ noemen. Je doet alles wat nodig is om te winnen. Het handhaven van de spelregels is de taak van de scheidsrechter, de voetbalbond en de dopingcontroleurs. In 2006 gaf Maradonna voor het eerst toe dat niet God, maar toch wel degelijk Diego Armando Maradonna hands had gemaakt. Spijt heeft hij nooit betuigd. Toen Lloyd Blankfein, de CEO van Goldman Sachs, in 2009 in een interview met de Sunday Times de mega-bonussen bij de banken (die een wereldwijde crisis hadden...
Waarom deze tijd eng voelt, maar het niet is

Waarom deze tijd eng voelt, maar het niet is

Mario Andretti, de Formule 1 coureur, zegt: ‘If everything seems under control, you’re not going fast enough.”, maar dat is lang niet voor iedereen een prettig idee. Deze tijd is voor vele mensen een angstige tijd. Omdat alles zo snel gaat, zonder dat ze dat zelf willen, en zonder dat ze het gevoel hebben dat ze er met hun volledige aandacht bij kunnen. Wat een kleine groep mensen spannend en opwindend vind in deze tijd, is voor een veel grotere groep mensen angstaanjagend. Angstaanjagend omdat het hun bekende en vertrouwde bestaan lijkt te bedreigen. Omdat het de manier waarop ze leerden hoe dingen gedaan werden bedreigt, overbodig maakt of achterlijk doet lijken. Angstaanjagend omdat de mensen naar wie ze kijken voor duiding en voorbeeldgedrag ook bijzonder feilbaar blijken te zijn, leugens verkopen of de mond gesnoerd krijgen door oppervlakkige populisten. Dat ze naar die mensen kijken voor duiding en voorbeeldgedrag was hoe zij het namelijk van hun ouders geleerd hebben. Maar die groeiden op in een andere tijd, met andere spelregels en mogelijkheden. Niets in hun opvoeding en ontwikkeling heeft ze leren omgaan met wat er op dit moment in onze samenleving gebeurt. Vroeger was ik bang voor de grote stoere jongens die me na school uitjouwden en me het gevoel gaven dat ze me makkelijk bont en blauw konden slaan als ze dat wilden. Ik heb ook wel eens een klap gekregen wanneer ik een te grote mond had naar hun zin. Maar de echte angst kwam pas later, toen ik eens een auto van een vriend met een domme zwaai aan het stuur total loss gereden had....